Udruženje iRevolucija podnelo je 16. juna 2026. godine nadležnim organima Grada Valjeva formalnu inicijativu za određivanje statusa ugrožene životne sredine za područje ovog grada. Uz inicijativu su dostavljene analiza mernih podataka Agencije za zaštitu životne sredine za period 2011–2024. godine, kao i istraživanje iRevolucije, EKOblok mreže i partnerskih organizacija o uticaju aerozagađenja na zdravlje i smrtnost stanovnika Valjeva.
Dostavljeni podaci pokazuju da Valjevo nijedne godine sa dostupnim merenjima nije ispunilo zakonske standarde kvaliteta vazduha. Suspendovane čestice PM10 prekoračivale su dozvoljenu dnevnu graničnu vrednost od 50 μg/m³ između 114 i 174 dana godišnje, iako je zakonom dozvoljeno najviše 35 dana prekoračenja. Posebno zabrinjavaju i podaci o česticama PM2,5, čiji su svi dostupni godišnji proseci od 2019. godine bili iznad propisane granične vrednosti. Prema dostavljenoj analizi, Valjevo ispunjava kriterijume za proglašenje područjem ugrožene životne sredine.
Istraživanje sprovedeno korišćenjem softvera AirQ Plus, koji preporučuje Svetska zdravstvena organizacija, ukazuje na ozbiljne posledice aerozagađenja po zdravlje građana Valjeva, uključujući povećanu smrtnost od kardiovaskularnih i respiratornih bolesti, kao i karcinoma pluća. iRevolucija zato zahteva da Grad Valjevo bez odlaganja pripremi predlog akta o određivanju statusa ugrožene životne sredine i prioritetima za sanaciju, kako bi se uspostavile hitne i merljive mere zaštite, pojačan monitoring kvaliteta vazduha i kratkoročni akcioni planovi za zaštitu građana, posebno dece, starijih, trudnica i osoba sa hroničnim oboljenjima.
